Câu hỏi và trả lời trong câu gián tiếp Questions and answers in indirect speech

1. Câu hỏi có từ để hỏi (Wh-questions)

Trong câu hỏi gián tiếp, chủ ngữ thường đứng trước động từ, và không sử dụng trợ động từ do
Ví dụ:
+ DIRECT: Where's Alice?
(Trực tiếp: Alice đâu?)
INDIRECT: I asked where Alice was.
(Gián tiếp: Tôi hỏi Alice đâu.)
KHÔNG DÙNG...where was Alice.
+ DIRECT: When are you leaving?
(Trực tiếp: Khi nào cậu đi?)
INDIRECT: He wanted to know when I was leaving.
(Gián tiếp: Anh ấy muốn biết khi nào tôi đi.)
KHÔNG DÙNG...when was I leaving.
+ DIRECT: What do I need?
(Trực tiếp: Tôi cần gì?)
INDIRECT: She asked what she needed.
(Gián tiếp: Cô ấy hỏi cô ấy cần gì.)
KHÔNG DÙNG...what did she need.

Để tường thuật lại câu trả lời cho câu hỏi, ta làm tương tự như trên.
Ví dụ:
I knew how they felt. (Tôi biết họ cảm thấy thế nào.)
KHÔNG DÙNG: ...how did they felt.
Nobody told me why I had to sign the paper.
(Không ai nói cho tôi biết tại sao tôi phải ký những giấy tờ này.)
KHÔNG DÙNG: ... why did I have to sign...

- Không đặt dấu hỏi ở cuối câu trong câu hỏi gián tiếp.
Ví dụ: 
We asked where the money was. (Chúng tôi hỏi tiền ở đâu.)
KHÔNG DÙNG: ...where the money was?

2. Câu hỏi yes/no

Câu hỏi không có từ để hỏi thường được tường thuật lại bằng if hoặc whether.
Ví dụ:
I don't know if/whether I can help you.
(Tôi không biết liệu tôi có thể giúp anh không.)

Trong câu hỏi gián tiếp, sau if chúng ta không dùng thì hiện tại khi muốn nói về tương lai.
Ví dụ:
I'm not sure if I'll see her tomorrow.
(Tôi không chắc ngày mai tôi có gặp cô ấy không.)
KHÔNG DÙNG: ...if I see her tomorrow.

3. Say và tell

Saytell không dùng để tường thuật câu hỏi.
KHÔNG DÙNG: The driver said whether I wanted the town center.

Nhưng saytell lại được dùng để giới thiệu câu trả lời của câu hỏi.
Ví dụ:
Please say whether you wanted the town center.
(Xin hãy nói liệu ông có muốn đến trung tâm thành phố không.)
He never says where he's going.
(Anh ấy không bao giờ nói anh ấy sẽ đi đâu.)
I told her what time it was.
(Tôi nói cho cô ấy biết lúc đó là mấy giờ.)